سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
451
المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى)
قوله : عبارة ابن الحاجب فى هذه المسئلة : مقصود از « هذه المسئله » مسئله تقديم خبر برمبتداء مىباشد . قوله : او لمتعلّقه ضمير : ضمير مجرورى در « متعلّقه » به خبر راجع است و مقصود از « متعلّق خبر » همان ملابس خبر است كه در عبارت مصنّف آمده . قوله : هذه عبارة غلقة على المتعلّم : كلمه « غلقه » بفتح غين و كسر لام يعنى بسته و مشكل . قوله : و لو قال : يعنى و لو قال ابن الحاجب . قوله : ضمير له : ضمير در « له » به خبر عود مىكند . قوله : كفاه : ضمير منصوبى به ابن حاجب راجع است . قوله : ما فى عبارة المصنّف هنا : مقصود عبارت : كذا اذا عاد عليه مضمر الخ مىباشد . قوله : من الغلاقة الخ : بيان است از « ما فى عبارة المصنّف » . قوله : المقتضية للتّعقيد : كلمه « المقتضية » صفت است براى « كثرة الضّمائر » و مقصود از « تعقيد » گرهدار بودن كلام و صعب الفهم بودن آن مىباشد . قوله : و كان يمكنه ان يقول : ضمير منصوبى در « يمكنه » و ضمير مرفوع در « يقول » به مصنّف عود مىكند . متن : « 134 » كذا اذا يستوجب التّصديرا * كاين من علمته نصيرا تجزيه و تركيب كذا : جار و مجرور ، متعلّق است به « يجب التّقديم » كه بقرينه مذكور حذف شده و آن جواب است براى « اذا » . اذا : شرطيّه زمانيّه .